Woichyai tsinyam dabang hkrap myi-prwi kata na n-gun

 

lutawng hte_kashaWunpawng Mungdan shanglawt Asuya (KIO/KIA) ginjaw Laiza myu, Woichyai lawk hta gawgap da ai Gawknu kaba hta n sam hkum hkra rai nga ai buhkawm yupra arai, sadek, di, hkawan ni dingren rai hpyen hprawng masha ni hpe mu lu nga ai, malawng gaw nu num ni, ma ni, asak naw ram ramma ni hte asak kaba sai kaji kawoi rai nga ai, shanhte gaw dung ai ni gaw dung, tsap marawng ai ni gaw tsap, kaleng nga ai ni gaw kaleng, mau masem ai ni mung mau rai, ma ni gaw ginsup let rai nga ma ai, nkau mi gaw KIO Asuya a shiga hte sumla hkrung shapoi dap na shapoi ya ai sumla hkrung yu rai nga ma ai gaw……. hkum sum hpa nan rai nga ai.


June praw (9) ya shani Myen gumshen asuya gaw Jinghpaw Mungdan Shanglawt Asuya (KIO/A) hpe Ta Hkaw Hka madim a shimlam hpe jahpai let dinghku majan hpawng hpang dat nna mare madu Jinghpaw amyu sha ni gaw tinang asak lawt lam a matu hprawng yen wa ai gaw yak yak hkrak hkrak rai shara shagu chyam bra mat nga sai.

Gawknu kaba ai ram masha mung hpring dem rai nga ai, jut shara langai hta yupra kaw ginsup let nga nga ai Ma langai hte kanu Salang jan Lu Tawng mung hpyen hprawng yan nu rai nga ai, Slg jan gaw mau let shi hkrai tsun ai ga gaw: “aw……annu ni gara hku she asak matut hkrung na ra ta? shawng lam gam maka wa n loi la nga ai le? Nye kana mung lagaw, lata n hkum nna n kung ai, nye kanau ni mung asak naw kaji nga ma ai, kaning re ai mayak tsin yam she naw hkrum sha na kun i law? nga nna kraw madai nsen hte aru yu nga nga nu ai. Yak hkrak lam ni hte hpyen hprawng dabang kata e aten shalai ra nga mat sai.

Hpyen dabang de garai n-du shi ai June shata (15) ya shani shan-nu ni nga ai nta, Bum masawn shara n ra ai hta galaw da ai shangu hte galup da ai kawa nta e shan nu gaw yup pyaw nga nga ma ai. Shan nu ni nga ai Sama ginwang, Maisak Pa, Lamai kahtawng ting gaw shingran katsi gatsang rai, marang gaw htu kapra aya nga ai hte hpa n sen sha pyi n na lu ai gaw kahtawng mare ting zim sha rai nga ai, aten hpe yu yang jahpawt daw 3:30 am jan nga sai.

Dai ten hta nan nsen kaba ngoi pru wa ai gaw mungkan ting ngoi gara mat nu ai, raitim Lu Tawng yan nu gaw n dum n hprang ai sha yup shamoi nga nna hpa nsen ngoi ai pyi n chye dat nu ai.

Jahpawt jau nsin rim rim naw rai nga ai ten asak naw ram ai Lat Gyi langai gaw, gwi n gwi mung rai, larau ladau mung rai let shannu a nta kata de gat shang wa ai.  “Lu Tawng, Lu Tawng” nga shaga nna “maw maw na ningrum ningtau hte naw phone sha u” nga phone jaw dat ai. Sai sama manam sai phone hpe lang let “Madu Karai Kasang e matsan dum la rit lo” nga tsun let masin htuk htak, shi myi man nsam hta mung sai n rawng mat sai zawn rai, asit awat rai mat rai mat nu ai, hkum ting kya mat sai, bai nna htaw, le ni myit rai nna makau grupyin hpe pyi malap mau dung mat nu ai.  Shiga sa du shana ai Lat Gyi wa mung shi a myit rum magam gun Slg Mahkaw La Seng a lam n tsun dan ai, Tsi Rung de sha hkan sa na lam sha tsun nga ai.

Slg Mahkaw La Seng gaw 2005 ning hta KIA hpyen dap de shang nna, ndai ten hta Nam San Yan Mare, Ja Ing Yang ninghtawn rung hta Chyare magam lit gumhpai nga ai re, shawng lam majan pa de du nga ai gaw (27) ya sha naw rai nga ai.

Lu Tawng gaw yup nga ai Ma Ring Awng hpe hta ba la nna Ginjaw Laiza myo, Woi Chyai Mung Shawa Tsi Rung kaba de Lat Gyi wa hte hkan sa mat nu ai.

Tsi Rung kata de myit gahpra ai hte shang wa ai gaw yup ku lahkawng hta sumpan hpraw magap da ai si mang ni hpe mu dat nu ai, “gara mahtang nye a madu wa rai ta?” nga myi hte azi tam masem nga nu ai.

Makau kaw nga nga ai Sara wun, Sarama ni hte yu nga ai masha ni yawng gaw Lu Tawng du wa ai hte shanhte yawng shinggan de le mat ai.
Woichyai refugee campLu Tawng a myi man hta myi prwi si ni lwi kapra pru hkrat nga let nsen pyi n pru mat ai hte sha ga sa tsun ai ga gaw: “nye madu wa e annu hpe si shakram kau da sai ngu” tsun nga let malap mat nu ai.

Kasha gaw ga mung n chye shaga shi ai, kanu malap mat ai mung n chye, le yu dat, nang de yu dat rai gadap nga ai.

Si mang langai mi gaw bawm sara Lat Du Sumhka Seng Du rai nga ai. Shan yan  gaw Sama Ginwang daw shawnglam majan shara Sut Yang kahtawng hte Maisak Pa lapran e bawm kapaw hkrat sum mat ai rai nga ai.

Jahkring mi na ai hpang dai si mang lahkawng hpe Maisak pa de sa lup makoi mayang lajang kau sai, madu jan Lu Tawng gaw, naw malap nga ai majaw madu wa a makoi mayang ai hpe pyi n mu dat nu ai.

Asak naw kaji tim gaida da ra mat ai Lu Tawng gaw Ma langai hte “shawng lam annu gara hku asak matut hkrung na rai ta?” nga myiprwi si ni hte myi man mung asit awat rai let tsan tsan de mada yu let tsun jawp nga nu ai.

Shan yan gaw 2009 ning hta makyin jinghku ni n myit hkrum ai kata kaw nna grai tsawra hkrat nna mayaw dinghku gaw de wa sai re.  Lu Tawng a Kanu yan Kawa mung shi chye myit wa ai ten hta n nga mat sai re.  Kawa Slg Marip La gaw kommyunit pati hpung shang langai re, 1991 ning hta Myen gumshen asuya hpyen la ni nta kaw sa rim la nna nta shawng kaw nan gap sat kau sai re.

Lu Tawng gaw lai mat ai mayak tsin yam ni hpe myit dum hkam sha nna, nsa kaba she shaw, ga mung n shaga mau dung angaw nga ai nna kalang ta – ga shaga wa ai gaw “ngai hta grau sawng hkam sha yak nga ai nye manang Htu Sam naw nga ai” nga myit n-gun la nga nu ai.

Shi manang Htu Sam mung asak (18) ning sha naw re, shi madu wa Seng Du a moi mang hpe pyi sa yu na atsawm n nga ai, tsim yam dabang kaw jau tau du nga sai rai tim shata (7) re ai ma chyangai num kasha hte hkam kaja lam a majaw gara de n lu sa ai hte dabang kaw sha shingbyi nga sai re.

Laiza myo, Dap ba (5) masat npu nga ai mare, kahtawng masha ni yawng (500) ram gaw Laiza makau grupyin hta nga ai Woi Chyai lawk, Myu Lawt Gawknu, masat (3) gat wang kata, Manau wang hte Pajau dap na nga shara ni hta jahkring mi shingbyi shanu nga ma ai.

Lani mi hta Lu Tawng gaw mau dung mahka nga ai kaw nna kalang ta Kasha Ring Awng hpe ahpun put let mani ai hte kasha hpe ga shaga n-gun la rai nna sha nga shapyaw nu ai, “annu gaw shimlum ai shara de htawt sana re” nga kasha hpe tsun let lahpa kaw ba la nu ai.

Shannu hte rau Htu Sam yan nu mung KIO kaw nna ningnan bai hkyen lajang ya ai dabang de htawk sit nga nga lu sai. KIO gaw mung shawa ni hpe shim ai hte hkam kaja lam a matu htawt manu ai shara Miwa ga jarit makau Je Yang Hka hte Hpunlum Yang Kahkawng de htawk sit da sai masha gaw (____) law law rai nga sai.

Lu Tawng yan nu nga ai mare, kahtawng ni hta gaw sinat nsen hte rau wanyam sama gaw muhkup saiwan ni hte rau poi lawm nga nga sai, dai wanyam sama ni n hkoi ding sa, simsa ai lam n nga ding sa gaw mare, kahtawng, buga de du na gaw shingran pyi lu ran na n rai nga sai.

Lu Tawng gaw Kasha Ring Awng a myi man n sam hpe sha yu yu rai let “Ma e……Nu tsawra kasha e……..nga tsun let Amyu sha yawng hpe ngwipyaw simsa ai Wunpawng Mungdan lu hkra Hpaji kung kyan ai Ningbaw ningla kaja tai hkra shakut u yaw,……… Ma gaw Nu a shingran, Nu a myit mada shara re…………” nga ga n chye shaga shi ai ma hpe yu azi let n-gun la nga nu ai.

Annu ni shanu nga Wunpawng Mungdan gaw lani mi hta anhte Wunpawng amyu sha ni nan up hkang madu lu na ten du na re ngu kam sham ai, Karai Kasang jaw da ai manu dan ai nhprang sut rai ni hte hpring chyat ai Mungdan gaw Karai Kasang anhte hpe Madu shangun na re, Kam sham ai myit masin kraw lawang hte amyu sha ting gaw pu gang sin machyi let, yawng ni lahkrap ra ra rai………shakut shaja ra nga saga ai.

Ya ten hta kade mi yak hkrat hkrum sha nga tim lani mi na ladaw hta anhte Jinghpaw Mungdan lu ai shani gaw nga pyaw na re, anhte Jinghpaw Wunpawng sha ni hpe Karai Kasang gaw n kabai da na re, SHI a amying ningsang hte tengman ai Mungga hta sha asak hkrung maju jung let akyu hpyi ya dat n’ngai lo……………